Vai người giữ việc nhẹ hơn nhiều so với vẻ ngoài của nó.
Nói rõ bốn việc ấy ra thì gần như ai cũng nhận — và việc không còn nằm im nữa.
Việc một: biết việc đang ở đâu
Không phải biết mọi chi tiết, mà biết việc đang ở chặng nào và đang chờ cái gì.
Đây là thứ mà bất kỳ ai hỏi cũng sẽ hỏi, và là thứ mà khi không ai trả lời được thì mọi người bắt đầu lo.
Giữ được điều này thường chỉ cần một trang giấy và vài phút mỗi tuần.
Việc hai: làm đầu mối
Một cái tên để những người liên quan hỏi, và một cái tên để bên ngoài liên hệ.
Không có đầu mối thì thông tin tới rải rác, mỗi người nghe một nửa, và những nửa ấy không khớp nhau.
Làm đầu mối không có nghĩa là phải trả lời hết — có khi chỉ là nói "để tôi hỏi rồi báo lại".
Việc ba: giữ ghi chép
Đã liên hệ ai, ngày nào, họ nói gì, và bước tiếp theo là gì.
Ghi chép này không phải để báo cáo với ai mà để chính việc không phải bắt đầu lại mỗi lần có người hỏi.
Nó cũng là thứ duy nhất cho phép người khác tiếp quản mà không mất công dựng lại từ đầu.
Việc bốn: biết khi nào phải hỏi người khác
Đây là việc quan trọng nhất và ít được nói tới nhất.
Người giữ việc không phải người biết mọi thứ — họ là người nhận ra khi một câu hỏi đã vượt quá tầm của mình và mang nó tới đúng chỗ.
Ba dấu hiệu thường gặp: câu hỏi chạm tới quyền của ai đó, chạm tới tài sản, hoặc hai nơi trả lời khác nhau. Gặp một trong ba, việc của người giữ là đưa nó ra chứ không tự quyết.
Bốn việc này gắn với nhau
Không làm việc ba thì việc một hỏng theo: không ghi thì sau vài tuần chính người giữ việc cũng không nhớ việc đang ở đâu.
Không làm việc hai thì việc bốn hỏng: không ai đưa câu hỏi tới, nên những chuyện vượt tầm cứ nằm im trong đầu một người.
Vì thế đừng chọn làm ba trong bốn. Bốn việc này nhỏ, và chúng chỉ có tác dụng khi đi cùng nhau.
Bốn việc này không đòi chuyên môn
Không việc nào trong bốn việc trên cần hiểu biết pháp lý hay kinh nghiệm thủ tục.
Chúng cần sự đều đặn và một chỗ để ghi — hai thứ ai cũng làm được.
Đây là lý do vai này nên được giao cho người theo được, không nhất thiết là người hiểu nhiều nhất.
Những việc người giữ việc không phải làm
- Không phải tự mình đi làm từng thủ tục.
- Không phải quyết định thay người có quyền quyết định.
- Không phải trả lời thay cho người có chuyên môn.
- Không phải chịu trách nhiệm về kết quả cuối cùng.
Bốn điều này nên được nói rõ khi giao việc, vì chính chúng là lý do người ta ngại nhận.
Khi người giữ việc bắt đầu làm quá vai
Dấu hiệu thường thấy: họ bắt đầu tự quyết những chuyện đáng lẽ phải hỏi, vì hỏi thì chậm và họ muốn việc chạy.
Điều này dễ hiểu và cũng dễ gây hậu quả — một quyết định được đưa ra bởi người không có quyền quyết định thường phải làm lại.
Cách phòng: nói rõ từ đầu rằng chậm vì phải hỏi là chấp nhận được, còn nhanh vì tự quyết thì không.
Một trang giấy là đủ để làm bốn việc này
Việc đang ở chặng nào; đang chờ ai hoặc chờ cái gì; lần liên hệ gần nhất là khi nào và với ai; và có câu hỏi nào đang cần đưa ra không.
Bốn dòng, cập nhật sau mỗi lần có gì mới. Người giữ việc nhìn vào đó, và bất kỳ ai hỏi cũng nhận được câu trả lời từ đó.
Nói bốn việc này ra khi giao
Thay vì "em lo việc này nhé", hãy nói: em theo việc này — biết nó đang ở đâu, làm đầu mối, ghi lại, và khi có gì vượt tầm thì đưa ra cho mọi người.
Cách nói thứ hai cho người nhận thấy rõ phạm vi, và nó cũng bảo vệ họ khỏi bị kỳ vọng làm những thứ ngoài vai.
Điều bài này không làm
Không nêu quy định của bất kỳ nước nào về nghĩa vụ hay trách nhiệm của người được giao việc, và không nói ai nên nhận vai này trong nhà hoặc trong tổ chức của bạn.
Khi một câu hỏi chạm tới quyền, tới tài sản, hoặc khi hai nơi trả lời khác nhau, hãy hỏi luật sư; phần thủ tục thì hỏi cơ quan có thẩm quyền.
Người giữ việc làm những gì?
Bốn việc: biết việc đang ở đâu, làm đầu mối, giữ ghi chép, và biết khi nào một câu hỏi vượt tầm mình để đưa ra đúng chỗ.
Vai này có cần chuyên môn không?
Không. Nó cần sự đều đặn và một chỗ để ghi — nên nên giao cho người theo được, không nhất thiết người hiểu nhiều nhất.
Người giữ việc không phải làm gì?
Không tự đi làm từng thủ tục, không quyết thay người có quyền, không trả lời thay người có chuyên môn, và không chịu trách nhiệm về kết quả cuối.
Dấu hiệu người giữ việc đang làm quá vai là gì?
Họ bắt đầu tự quyết những chuyện đáng lẽ phải hỏi, vì hỏi thì chậm — và quyết định ấy thường phải làm lại.