Có những việc một người không làm nổi, và có những việc được chia ra chỉ vì không ai muốn nhận trọn.
Hai thứ nhìn giống nhau ở lúc bắt đầu và rất khác nhau ở kết quả — nên đáng dành vài phút phân biệt trước khi chia.
Ba lý do chính đáng để nhiều người cùng làm
- Việc đòi có mặt ở nhiều nơi — không ai ở hai chỗ cùng lúc.
- Việc đòi những thứ chỉ một số người có — chữ ký, tư cách, hoặc quyền mà không chuyển sang người khác được.
- Việc quá nhiều so với thời gian một người có — và chia ra thì tổng thời gian ngắn lại thật.
Ba lý do này có một điểm chung: chia ra thì việc chạy nhanh hơn hoặc mới chạy được.
Ba lý do nghe có vẻ chính đáng mà thật ra không phải
"Để mọi người cùng nắm" — nắm thông tin không đòi phải cùng làm; nó đòi một nhịp báo lại.
"Cho công bằng" — chia đều công sức là chuyện của quan hệ, còn việc chạy hay không là chuyện khác; trộn hai thứ thường hỏng cả hai.
"Để không ai phải gánh một mình" — thiện chí thật, nhưng nếu không gọi tên người giữ thì kết quả là không ai gánh cả.
Chia ra không làm nhẹ gánh nếu không ai giữ đường nối
Đây là điểm quan trọng nhất của cả chuyên mục.
Khi chia một việc, phần khó không biến mất — nó chuyển sang chỗ nối các phần lại: theo dõi ai xong chưa, ghép thông tin, và xử lý những gì rơi vào giữa.
Nếu không ai giữ phần nối ấy thì việc chia chỉ tạo ra nhiều mảnh rời, và tổng thời gian dài hơn chứ không ngắn hơn.
Chia việc vẫn cần đúng một người giữ việc
Người giữ việc không làm phần nào cụ thể — họ giữ cái nối.
Điều này không mâu thuẫn với việc mọi người cùng làm; nó chỉ trả lời câu hỏi "ai là người biết toàn bộ việc đang ở đâu".
Và đó vẫn là một cái tên, kể cả khi có sáu người đang làm.
Đếm số đường nối trước khi chia
Chia làm hai phần thì có một đường nối. Chia làm bốn phần thì có nhiều hơn thế, vì các phần còn phụ thuộc nhau theo thứ tự.
Mỗi đường nối là một chỗ có thể rơi — nên chia càng nhỏ thì càng cần người giữ chặt hơn, chứ không phải càng dễ.
Nếu số đường nối lớn hơn số phần việc thì nên xem lại cách chia.
Chia theo ranh giới tự nhiên của việc
Ranh giới tốt là ranh giới mà hai bên gần như không cần nói chuyện với nhau để làm phần của mình.
Ranh giới xấu cắt ngang một mạch liên tục, khiến hai người phải trao đổi liên tục — và mỗi lần trao đổi là một chỗ thông tin có thể lệch.
Bài riêng trong chuyên mục này bàn về những ranh giới thường dùng.
Với việc ngắn thì đừng chia
Chi phí chia việc — nói cho nhau, theo dõi, ghép lại — là cố định, còn lợi ích thì tỉ lệ với độ dài của việc.
Với một việc vài ngày, chi phí ấy thường lớn hơn lợi ích, và một người làm trọn sẽ nhanh hơn.
Khi chia vì lý do quan hệ chứ không vì công việc
Điều này có thật và không phải lúc nào cũng sai: đôi khi việc cùng tham gia quan trọng với những người liên quan hơn là tốc độ.
Nếu vậy thì cứ làm, nhưng gọi đúng tên nó — và vẫn giữ một người theo việc, để mong muốn cùng tham gia không biến thành việc không ai theo.
Kiểm lại sau vài tuần
Cách chia đúng ở lúc bắt đầu có thể không còn đúng khi việc chuyển giai đoạn.
Hỏi lại một câu: cách chia này còn giúp việc chạy nhanh hơn không, hay giờ chỉ còn làm mọi thứ phức tạp thêm.
Gộp lại cũng là một lựa chọn hợp lệ, và nó dễ hơn nhiều so với việc tiếp tục một cách chia đã hết tác dụng.
Điều bài này không làm
Không nêu quy định của bất kỳ nước nào về việc ai được làm gì, và không nói việc của bạn nên chia cho mấy người.
Khi việc đòi những thứ chỉ một số người có — chữ ký, tư cách, quyền không chuyển được — hãy hỏi cơ quan có thẩm quyền xem ai bắt buộc phải là người thực hiện.
Khi nào thật sự cần nhiều người?
Khi việc đòi có mặt ở nhiều nơi, đòi những thứ chỉ một số người có, hoặc quá nhiều so với thời gian một người có.
Chia việc ra thì phần khó có biến mất không?
Không. Nó chuyển sang chỗ nối các phần lại — và nếu không ai giữ phần nối thì tổng thời gian dài hơn chứ không ngắn hơn.
Nhiều người cùng làm thì còn cần người giữ việc không?
Có. Người giữ việc không làm phần nào cụ thể — họ giữ cái nối, và đó vẫn là một cái tên kể cả khi có sáu người đang làm.
Việc ngắn có nên chia không?
Thường không. Chi phí chia việc là cố định còn lợi ích tỉ lệ với độ dài, nên với việc vài ngày thì một người làm trọn nhanh hơn.